Holland Solar, NVDE en NWEA verwelkomen de Nationale Omgevingsvisie (NOVI) die minister Ollongren vrijdag gepresenteerd heeft. De visie benadrukt de ruimte die nodig is voor duurzame energie. De NVDE, Holland Solar en NWEA zijn echter verbaasd over de stellingname tegen zon en wind op land van de Minister tegenover de NOS afgelopen zaterdag. In de NOVI wordt juist ruimte gemaakt om de doelstelling uit het Klimaatakkoord van 35 TWh wind en zon op land te halen. Dit is een substantiële bijdrage aan de 49 procent CO2-reductie in 2030.

“Wind op zee en zon op dak hebben uiteraard veel potentie en het is goed om te kijken hoe dat zo goed mogelijk benut kan worden voor duurzame energie. Tegelijk is er ook ruimte voor wind en zon op land en is inzet daarvan ook nodig om de doelstellingen uit het Klimaatakkoord te halen. Het is zonde om deze potentie niet te benutten: voor 2030 maar ook voor 2050. Goede inpassing en betrokkenheid van omwonenden is daarbij cruciaal. Daar wordt nu in de RES’en hard aan gewerkt,” aldus de organisaties.

Zon op dak en land
Met al het dakoppervlak in Nederland zou de doelstelling voor zon voor 2030 in theorie gerealiseerd kunnen worden. De praktijk is echter weerbarstiger: daken zijn veelal particulier bezit, de installatie van zonnepanelen valt niet af te dwingen en is soms technisch lastig. Daarom zal ook veel zon op land nodig zijn. De NOVI erkent dit en biedt via het principe van de zonneladder ruimte hiervoor. Die stelt om bij voorkeur, doch niet volgordelijk in tijd, naar daken en gevels te kijken, dan naar restgronden, landbouwgronden en pas in de laatste plaats naar natuurgebieden. Dit is in lijn met het beleid van de branchevereniging zelf, zoals eerder vastgelegd in de Gedragscode Zon op Land. Ook de SDE++ geeft subsidie om zon op land te ondersteunen.

Het oppervlak dat nodig is voor zon op land is klein en ligt voor de doelen van 2030 op ongeveer 0,7 procent van al het landbouwareaal, zo werd eerder door het Ministerie van EZK becijferd. De komende SDE-subsidieronde heeft zon op dak reeds voorrang boven zon op land. Dat het Rijk daarboven gemeenten ook in staat wil stellen via het Besluit Bouwwerken Leefomgeving (BBL) zon op daken extra te bevorderen is een goede zaak. De organisaties nemen aan dat de Minister ruimte voor zon-op-land conform de zonneladder toelaat zoals ook is verwoord in de NOVI.

Windenergie

Windenergie op zee gaat de komende jaren fors toenemen, maar op dit moment en in de nabije toekomst is wind op land de grootste bron van duurzame energie. En op land liggen mogelijkheden om deze goedkoopste vorm van duurzame energie nog verder te ontwikkelen. Uiteraard neemt windenergie ruimte in, maar de totale oppervlakte is zeer gering in vergelijking met andere sectoren. Bovendien zijn er veel mogelijkheden om windmolens te combineren met bijvoorbeeld landbouw en industrie.

Dat Minister Ollongren van BZK in het journaal van afgelopen zaterdag zich met woorden “doe dat nou niet” tegen zon en wind op land keert is niet in lijn met het beleid zoals geformuleerd in de NOVI en in het door het Klimaatakkoord dat onder dit kabinet tot stand is gekomen. De duurzame energiesector spreekt hierover haar verbazing uit.

 

Update 16/9/2020: Naar aanleiding van de uitzending van het NOS Journaal hebben meerdere partijen gereageerd met vragen. NP RES en de Ministeries van BZK en EZK hebben hier inmiddels op gereageerd dat er geen wijzigingen zijn van beleid voor zon en wind op land. Deze reacties vindt u hier.