Op 17 januari heeft de Tweede Kamer het wetsvoorstel van Minister Jetten behandeld voor een afbouwpad van de salderingsregeling. Na het debat blijkt steun voor het voorstel onzeker. Daarmee dreigt er geen meerderheid meer te zijn in de Eerste Kamer. Holland Solar vindt dit een zorgelijke ontwikkeling.

Al jaren zien we de groei van het aantal huizen met zonnepanelen, zowel in de koop- als in de huursector. Op dit moment is Nederland het land met de meeste zonnepanelen per hoofd van de bevolking in Europa. Dit hebben we mede te danken aan de salderingsregeling. De energietransitie is nu in een nieuwe fase aangekomen. Zonnepanelen zijn veel goedkoper geworden en hebben minder steun nodig. De volgende stap is dat huishoudens de vele zonnestroom zoveel mogelijk zelf gebruiken om belasting van het net en overschotten te voorkomen.  Dan zal de toegevoegde waarde van het hebben van zonnepanelen nóg meer tot zijn recht komen. De salderingsregeling heeft zijn werk gedaan en kan na 2025 langzaam afgebouwd worden.

Ongelijkheid

Het totale voordeel van salderen voor huishoudens met zonnepanelen loopt op tot ruim 1 miljard euro in 2025. Dat geld moet ergens vandaan komen, bijvoorbeeld door een hogere energiebelasting en een hoger stroomtarief voor alle klanten van een leverancier. Dat komt in 2025 neer op jaarlijks ongeveer 260 euro aan extra kosten voor een vaak armer huishouden zonder panelen, tegenover 320 euro voordeel voor overwegend rijkere huishoudens in koopwoningen mét panelen. Het zijn vooral de armere huishoudens is huurappartementen zonder eigen dak die de rekening betalen, ten gunste van huishoudens in koopwoningen. Dit denivellerende effect moet politiek worden gewogen, zeker nu gezocht wordt naar maatregelen om de energierekening voor armere huishoudens betaalbaar te houden.

Eigen verbruik

De huidige salderingsregeling mist elke stimulans voor eigen verbruik van de opgewekte zonnestroom want je krijgt bij teruglevering op het net, exact het bedrag voor afgenomen elektriciteit. Dergelijk eigen verbruik ontlast het elektriciteitsnet en voorkomt dat er overschotten op de dag ontstaan; gebruik van de opgeslagen elektriciteit in de avond voorkomt juist dat (fossiele) centrales aan moeten. Opties voor meer eigen verbruik zijn bijvoorbeeld het ‘slim’ inzetten van een warmtepomp, het slim opladen van de elektrische auto en andere elektrische apparaten, en lokale opslag in een thuisbatterij.

Steun voor het voorstel

Als sector steunen we daarom de geleidelijke afbouw van de salderingsregeling naar een systeem waarin huishoudens worden gestimuleerd om het net zoveel mogelijk te ontlasten. In een brief aan Kamerleden hebben we samen met  NVDE, Netbeheer Nederland, Energie Nederland en Energie Samen, Energy Storage NL en Flexible Power Alliance Network wel gepleit dat een belangrijke voorwaarde hierbij is dat huishoudens hun investering in zonnepanelen in gemiddeld zeven jaar blijven terugverdienen, zoals afgesproken in het Klimaatakkoord. Tevens pleitten we voor het vrijgeven van het tarief van teruglevering voor energieleveranciers, om een goede prikkel te geven om pieken aan eigen opwek zoveel mogelijk zelf te gebruiken of indien mogelijk op te slaan. Als aan onze wens tegemoet wordt gekomen ontstaat er een regeling die de uitrol van zonnepanelen voldoende blijft ondersteunen maar die ook huishoudens beloont voor het zelf zoveel mogelijk gebruiken van zonnestroom, achter de eigen meter.

Voortgang debat

Het debat van gisteren betrof enkel de eerste termijn van de Kamer. Waarschijnlijk wordt volgende week het debat voortgezet en dan zal ook minister Jetten reageren op de kritische vragen van Kamerleden. Een week later zijn dan naar verwachting de stemmingen over moties, amendementen en het Wetsvoorstel, waarna de Eerste Kamer aan zet is.