Industrial Accelerator Act belangrijke stap voor Europese zonne-energie maakindustrie

De Industrial Accelerator Act (IAA) is gepubliceerd en markeert een belangrijke stap richting een sterkere en meer onafhankelijke Europese zonne-energie maakindustrie. Met de voorgestelde maatregelen in de IAA wil Europa haar strategische autonomie vergroten en economie versterken door de Europese maakindustrie in schone energiesystemen, zware industrieën (zoals staal, chemie en aluminium) en de auto-industrie versterken.  

Het gaat op dit moment nog om een conceptversie waar de Europese lidstaten nog over moeten stemmen en waar aanpassingen nog kunnen plaatsvinden. Desondanks beschouwt Holland Solar dit een belangrijke stap om de waardeketen in zonne-energiesector en batterijopslag beter in balans te brengen door een deel van de waardeketen naar Europa te halen en de vraag naar duurzame opgewek te vergroten.  

Uitgangspunten voor ‘Made in Europe’  

Een belangrijk onderdeel van de IAA is de verdere invulling van het principe ‘Made in Europe’, een nieuwe non-price criteria voor een product dat daadwerkelijk als Europees kan worden aangemerkt. 

Voor zonnepanelen gaat dit 3 jaar na de ingang van de IAA in en moeten de omvormers en zonnecellen volledig uit Europa komen om te voldoen. Vooral het verplichten van de zonnecellen brengt naar alle waarschijnlijk meer strategische autonomie, een belangrijke opgaven aangezien China in 2024 nog 87% van de mondiale waardeketen van zonnecellen bezat. 

Bij batterijopslag wordt een fasesysteem gehanteerd, waarbij de verplichte eisen strenger worden na 3 jaar. In deze eerste periode direct na de implementatie van de IAA geldt dat het volledige batterij-energieopslagsysteem uit de Europese Unie moet komen, en dat projecten met een capaciteit van meer dan 1 MWh ook een Europees batterijbeheersysteem moeten hebben. Na drie jaar komt fase twee in werking en geldt dat het batterij-energieopslagsysteem, de batterijcellen, het batterijbeheersysteem en minstens één andere hoofdcomponent uit Europa moet komen 

Voor zowel zonnepanelen als batterijopslag geldt ook dat landen met wie Europa een vrijhandelsovereenkomst heeft, deelnemen aan de Europese douane-unie of aangesloten zijn bij de WTO Government Procurement Agreement zichzelf kunnen aanmerken als Europees en de Made in Europe-label kunnen bemachtigen. 

Aanscherping publieke inkoop en veilingen 

De IAA bouwt voort op de eerdere voorstellen uit de Net-Zero Industry Act (NZIA). Met name op het gebied van publieke inkoop en veilingen worden de regels aangescherpt om meer vraagcreatie te realiseren.  

Zo wordt Made in Europe in de NZIA verankerd bij publieke aanbestedingen en worden de oorspronkelijke toegestane kostenstijgingen van 15% verhoogd naar 25% om de aanschaf van producten met een Made in Europe-label verder mogelijk te maken aangezien deze vaker hogere prijzen hebben dan hun niet Europese concurrenten.  

Daarnaast stelt de conceptversie van de IAA ook wijzigingen voor bij publieke veilingen. Waar eerst non-price criteria 's moesten worden toegepast bij 30% of 6GW van de jaarlijkse publieke veilingen van een lidstaat, ligt er nu het voorstel om dit te verhogen naar 40% of 8GW.  

Voor Holland Solar zijn beide aanpassingen zeer gewenst. Holland Solar pleit al langer voor het verder toepassen van non-price criteria op het gebied van circulariteit en IMVO in tenders, veilingen en subsidies, waaronder in de SDE++ (en in de toekomst de CfD). Daarbij is het belangrijk dat deze criteria betaalbaar zijn en uitvoerbaar voor zowel grote als kleine partijen. 

Implementatiedatum onzeker  

De conceptversie van de IAA is al meerdere keren vertraagd waardoor en de verwachte implementatiedatum voor nu onzeker.  Als de IAA wordt aangenomen, moeten de meeste maatregelen uit de IAA uiterlijk binnen 1 jaar worden geïmplanteerd in de nationale wetgeving van alle lidstaten. 

Met de Industrial Accelerator Act zet Europa een duidelijke koers richting versterking van de eigen industrie. De komende periode zal blijken hoe de sector de voorstellen beoordeelt en welke positie verschillende partijen innemen in het verdere wetgevingsproces.